کتاب تبار شناسی هویت جدید ایرانی اثر محمدعلی اکبری

نویسنده به منظور بررسی هویت جدید ایرانی، به خصوص هویت عام جامعه ای یا هویت ملی ایرانی این مباحث را مطرح می سازد: صورت بندی هویت های جمعی ایرانیان در آغاز عصر قاجار، ظهور گفتارهای جدید هویت ایرانی، جنبش مشروطیت و تأسیس هویت جدید ایرانی، تأثیر تحولات عصر مشروطیت بر وضع ایرانیت جدید، پیدایش دولت مطلقه ی مدرن ایرانی، دولت مطلقه ی مدرن ایرانی (پروژه ی تجدد و هویت سازی ملی) و روش ها و رویه های دولت مطلقه ی پهلوی در پروژه ی هویت سازی ملی. گفتنی است استدلال اولیه ی نگارنده در این پژوهش این است که "ایرانیان پیش از قرار گرفتن در گردونه ی مدنیت جدید اروپایی، صاحب صورت های متعدد و مختلف هویت جمعی بودند. وجود اشکال گوناگون هویت جمعی، ریشه در ساختار موزاییکی جامعه ی ایران، و رابطه ی تعارض آمیز قطعات موزاییک های اجتماعی، و ساختار پراکنده ی قدرت سیاسی ایران سرزمین با یک دیگر داشت. اما آشنایی ایرانیان با ایده ئولوژی های جدید اروپایی، و رسوخ مناسبات سرمایه داری اروپایی، و پیوستگی روند تحولات داخلی ایران با سیاست های قدرت های بزرگ، موجبات ظهور گفتارهای جدید هویت را فراهم آورد. ایران و جامعه ی ایرانی ... به روزگار مشروطیت در عرصه های جدید حیات اجتماعی و سیاسی گام گذاشت، نظام های تازه ی اجتماعی اقتصادی، و انواع متفاوتی از همبستگی های اجتماعی، و سبک های دیگر زندگانی یافت ... قدرت، یکی از علل اساسی بروز پروژه ی تجدد و هویت سازی ایرانی متجدد بوده است. هویت ایرانی در دوره ی رضا شاه خود به خود پدید نیامد ... بلکه دقیقا بر پایه ی مقتضیات قدرت، و به مثابه جزئی از گفتار مدرن قدرت ساخته شد... ساخت دولت مطلقه به عنوان یک مرحله ی اساسی در تاریخ سیاسی ایران محسوب می شود، که کل مبحث هویت سازی و تجدد، تنها در پرتو قدرت آن ممکن و میسر گردید. از این روست که هویت سازی در عصر پهلوی اول جزئی از تاریخ سیاسی معاصر ایران به شمار می آید."