دیوان رفعت سمنانی نویسنده محمدصادق رفعت سمنانی مصحح نصرت الله نوحیان مقدمه ذبیح الله صفا

محمدصادق رفعت سمنانی معروف به رفعت سمنانی (1261-1310 خورشیدی) از شاعران صوفی‌مسلک ایرانی است.وی در سمنان زاده شد و پس از تحصیل در آغاز جوانی به تهران رفت. پس از سفر به حج در سلک دراویش نعمت‌اللهی سلطان‌شاهی درآمد و مدتها در گناباد از محضر سلطان علیشاه استفاده کرد. روزگاری نیز در نیشابور، نهاوند و خراسان به‌سر برد. او بیش از هر چیز به دیدار و مصاحبت با عرفا مایل بود، به طوریکه در آثارش مشهود است در برخی کشورهای آسیایی و عربی به سیر و سیاحت پرداخت. اشعار رفعت، در «نامه سخنوران» تالیف اسدالله ایزد گشسب، 45٬000 بیت تخمین زده شده است. اما رفعت در مقدمه‌ای که بر کتاب «سرالاسرار» خویش نوشته، آثار خود را 50٬000 بیت ذکر کرده است. به‌ هرحال اکنون تنها حدود 11٬000 بیت از آثار او باقی مانده است. یعنی در حدود 7٬000 بیت در دیوان اشعار و 6٬000 بیت در سرالاسرار (تفسیر سوره یوسف).رفعت در افکار، قصیده‌ها و غزل‌ها نوآور نبود، همانطور که در اشعار یکنواخت و یکسان دوره قاجاریه و ابتدای مشروطیت ابتکار کم بود. دکتر ذبیح‌الله صفا در مقدمه دیوان اشعار رفعت، ضمن ستایش از برخی از شعرها و تفکرات عارفانه او، به مواردی از خطاهای شاعر در کاربرد واژه‌ها و ایجاد ترکیبات درست اشاره کرده و دلیل آن را دور بودن رفعت از محیط‌های رسمی و کلاسیک ادب دانسته است.