جامعه متشنج و خفقان آور دهه پنجاه مردم را به مبارزه مسلحانه ، مقاوت و تلاش برای بر انداختن نظام مستبد می نماید . در همین راستا نویسندگان به تصویر وضعیت اجتماعی سیاسی ایران در این زمان و جنبش های مسلحانه مردم پرداختند . در آن زمان مجال چاپ چنین آثاری نبود چرا که همه چیز سانسور و بایکوت بود و آثار نویسندگان از این مقوله مستثنی نبود . درویشیان در این داستان تصویری زیبا از انواع مبارزه را به خواننده نشان می دهد .
سلول 18 گزارش وضعیت افرادی از طبقه محروم زندگی است. فقرایی که به جز غم نان در فکر رهایی از ظلم و ستم هستند . در این داستان نویسنده به اوضاع و احوال جامعه در دهه پنجاه می پردازد.
...کمال کارگر جوان تراشکاری است که به همراه خانواده خویش در اتاقی اجاره ای زندگی می کند .پدرش حلاج دوره گردی است که به علت پیری از کار افتاده شده و بیشتر مواقع بیکار است .مادرش در خانه های مردم کار می کند . همسرش نرگس نیز در کارگاه خیاطی کار می کند ....
کتاب سلول ۱۸ اثر علی اشرف درویشیان، رمانی سیاسی است که اتفاقات آن در دوران حکومت محمدرضا پهلوی میگذرد و حکم فرمایی ساواک و درگیری مخالفان و مبارزان با رژیم پهلوی دستمایه نگارش این اثر شده است. رمان سلول ۱۸ قصهی مبارزه است، مبارزه علیه دیکتاتوری محمدرضا پهلوی، در دورانی که ساواک پنجه بر جان جوانان و مبارزین میکشید و در شکنجهگاههایش تلاش میکرد تا کمر دلاوران را خم کند، علی اشرف درویشیان در این کتاب داستان خانوادهایی را باز میگوید که بدون دلیل به اسارت در میآیند و در روز حبس با شیطان صفتی رژیم رو در رو شده و متوجه میشوند که تنها راه، گسستن بندهای اسارت و از بین بردن سلطه دیکتاتور است.
نویسنده در این اثر البته تا حدی اغراقآمیز چهرههای داستان را تصویر کرده و کوشیده تا مردمان عادی را در روند درگیری با رژیم با تجربه و استوار تصویر نماید. داستان کتاب سلول ۱۸ رو در رویی ۴ نسل را نشان میدهد. نسل اول نسلی محافظه کار است که خود را ناتوان از مبارزه با حکومت پهلوی میبیند. نسل دوم اگر چه از فساد و دیکتاتوری آگاه است، اما خود را به وضع موجود دلخوش کرده است. نسل سوم نسلی مبارز است که به دنبال تغییر در شرایط، علیه رژیم شاه دست به انقلاب میزند. نسل آخر فرزند انقلاب است که به لحاظ زمان تولد با انقلاب عجین شده است.